Το Σάββατο 13 Δεκεμβρίου 2025, το απόγευμα, πραγματοποιήθηκε στον Ιερό Μητροπολιτικό Ναό του Αγίου Μηνά, στο πλαίσιο της πνευματικής προετοιμασίας για την εορτή των Χριστουγέννων, η καθιερωμένη χριστουγεννιάτικη εκδήλωση της Σχολής Βυζαντινής Μουσικής της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Κρήτης. Την εκδήλωση τίμησαν με την παρουσία τους ο Σεβασμιώτατος Αρχιεπίσκοπος Κρήτης κ. Ευγένιος, οι Σεβασμιώτατοι Μητροπολίτες Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου κ. Πρόδρομος και Μαζούνγκας (Βορείου Μαδαγασκάρης) κ. Νήφων, καθώς και ο Θεοφιλέστατος Επίσκοπος Κνωσού κ. Μεθόδιος.
Παρέστησαν επίσης ο Πανοσιολογιώτατος Αρχιμανδρίτης π. Βαρθολομαίος Βογιατζόγλου, Πρωτοσύγκελλος της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Κρήτης, ο Γενικός Αρχιερατικός Επίτροπος της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Πανοσιολογιώτατος Αρχιμανδρίτης π. Νικηφόρος Κουνάλης, πλήθος ιερέων και πολυάριθμοι πιστοί, που κατέκλυσαν τον ιστορικό ναό.
Σύντομους αλλά περιεκτικούς χαιρετισμούς απηύθυναν ο Ελλογιμώτατος κ. Μιχαήλ Στρουμπάκης, Αναπληρωτής Καθηγητής Ιστορικής Βυζαντινής Μουσικολογίας της Πατριαρχικής Ανωτάτης Εκκλησιαστικής Ακαδημίας Κρήτης και Πρόεδρος του Ακαδημαϊκού Συμβουλίου, καθώς και ο Μουσικολογιώτατος Άρχων Υμνωδός της Μεγάλης του Χριστού Εκκλησίας και Διευθυντής της Σχολής Βυζαντινής Μουσικής της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Κρήτης κ. Αντώνιος Πλαῒτης.
Ο Ελλογιμώτατος κ. Μ. Στρουμπάκης χαρακτήρισε τη χριστουγεννιάτικη αυτή σύναξη ως εκδήλωση υψηλού συμβολισμού, στην οποία συνδυάζονται αρμονικά ο υμνογραφικός λόγος και το εκκλησιαστικό μέλος. Τόνισε ότι, στην εκκλησιαστική παράδοση, λόγος και μουσική συνεργούν αδιάσπαστα για την έκφραση των αληθειών της πίστεως με τρόπο αισθητικά άρτιο και θεολογικά βαθύ, ενώ οι ύμνοι κατέχουν κεντρική και αναντικατάστατη θέση στη λατρευτική ζωή της Εκκλησίας. Παράλληλα, αναφέρθηκε στους μεγάλους αγίους και διδασκάλους της εκκλησιαστικής μουσικής ως διαχρονικά πρότυπα ήθους, πίστεως και παραδόσεως, υπογραμμίζοντας τη σημασία της διατήρησης της αδιάσπαστης συνέχειας της ψαλτικής διακονίας, η οποία συμβολικά επισφραγίζεται και με την απονομή πτυχίων στους σπουδαστές της Σχολής.
Κλείνοντας, εξέφρασε θερμές ευχαριστίες προς τον κεντρικό ομιλητή της εκδήλωσης, τον Ελλογιμώτατο Καθηγητή κ. Εμμανουήλ Δουνδουλάκη, ο οποίος πρόθυμα αποδέχθηκε την πρόσκληση της Σχολής. Ευχαρίστησε ακόμη τα μέλη της Διοικούσης Επιτροπής, τον Διευθυντή και τους Καθηγητές της Σχολής, καθώς και το Διοικητικό Συμβούλιο του Επικοινωνιακού και Μορφωτικού Ιδρύματος για την αγαστή και καρποφόρο συνεργασία τους. Ιδιαίτερη μνεία έκανε στον Σεβασμιώτατο Αρχιεπίσκοπο Κρήτης κ. Ευγένιο για την αμέριστη και διαρκή υποστήριξή του στο έργο της Σχολής, το οποίο συμβάλλει ουσιαστικά στην καλλιέπεια και την εκλάμπρυνση της λειτουργικής ζωής της τοπικής Εκκλησίας.
Ο Μουσικολογιώτατος κ. Αντώνιος Πλαῒίτης, Διευθυντής της Σχολής, στον σύντομο χαιρετισμό του αναφέρθηκε στο βαθύ θεολογικό νόημα της εορτής των Χριστουγέννων, ως της «Μητροπόλεως των Εορτών», υπογραμμίζοντας το μυστήριο της Ενανθρωπήσεως του Θεού και τη σημασία του για την ιστορία και τη σωτηρία του ανθρώπου. Τόνισε ότι διά της εκδηλώσεως αυτής η Σχολή προσφέρει ως ταπεινό δώρο στον Χριστό την απόδοση επιλεγμένων χριστουγεννιάτικων ύμνων, καρπό της πίστης και της δοξολογίας της Εκκλησίας.
Αναφέρθηκε στη συμβολή της χορωδίας της Σχολής και στη σημασία του μαθήματος της Χορωδίας ως βασικού παιδαγωγικού και εκκλησιαστικού θεσμού, ευχαριστώντας θερμά τον χοράρχη και τους μαθητές για την προετοιμασία της εκδήλωσης. Ιδιαίτερη μνεία έκανε στον Σεβασμιώτατο Αρχιεπίσκοπο Κρήτης κ. Ευγένιο, με αφορμή την ονομαστική του εορτή, εκφράζοντας ευγνωμοσύνη για τη διαρκή στήριξή του στο έργο της Σχολής.
Ευχαρίστησε επίσης όλους τους φορείς, τους συνεργάτες, τους διδάσκοντες και τον προσκεκλημένο ομιλητή για τη συμβολή τους στην πραγματοποίηση της εορτής, καθώς και τους φιλοξενoύντες Εφημερίους του Ιερού Μητροπολιτικού Ναού του Αγίου Μηνά για την βοήθεια που παρείχαν στην οργάνωση της εκδήλωσης. Κλείνοντας, συνεχάρη τους αποφοίτους και τους σπουδαστές της Σχολής, ευχόμενος να διακονήσουν επάξια την Εκκλησία, και απηύθυνε σε όλους ευχές για καλά και ευλογημένα Χριστούγεννα.
Η ομιλία του Αναπληρωτή Καθηγητή της Πατριαρχικής Ανωτάτης Εκκλησιαστικής Ακαδημίας Κρήτης, Δρ. Εμμανουήλ Δουνδουλάκη, με θέμα «Η θεολογία των ύμνων των Χριστουγέννων», διακρίθηκε για την επιστημονική της επάρκεια και την θεολογική της πληρότητα, ενώ ταυτόχρονα μετέφερε στο ακροατήριο κάτι από τον λυρισμό, την παραστατικότητα και τη δογματική ακρίβεια που χαρακτηρίζουν τους ίδιους τους ύμνους της Δεσποτικής Εορτής.
Κατά την ανάπτυξη του θέματος, έγινε εκτενής αναφορά στους επώνυμους υμνογράφους και μελουργούς της εορτής, στα βιβλικά και πατερικά χωρία, καθώς και στην απόκρυφη γραμματεία, τα οποία επιστρατεύθηκαν δημιουργικά από την εκκλησιαστική ποιητική παράδοση, προκειμένου να «υφανθεί» με θεολογική συνέπεια και ποιητική δύναμη το μυστήριο της Γεννήσεως του Χριστού και τα σωτηριολογικά του συμφραζόμενα.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη μεστότητα του υμνογραφικού περιεχομένου, στο θεολογικό βάθος και στον έντονα αντιαιρετικό χαρακτήρα των ύμνων, καθώς και στο σωτηριώδες μήνυμα που φέρνει η Σάρκωση του Λόγου μέσα στην ιστορική και υπαρξιακή πραγματικότητα του ανθρώπου. Όπως υπογραμμίστηκε, οι χριστουγεννιάτικοι ύμνοι δεν καλλιεργούν απαισιοδοξία, ούτε εγκλωβίζουν τον άνθρωπο στη φθαρτότητα της ανθρώπινης φύσεως, αλλά τον ανυψώνουν πνευματικά, ανοίγοντάς του προοπτική ζωής, ελπίδας και θέωσης.
Τέλος, επισημάνθηκε ότι η υμνολογία των Χριστουγέννων καλεί τους πιστούς να προσεγγίσουν το μυστήριο της Ενανθρωπήσεως του Κυρίου με σεμνότητα, ταπείνωση και ιεροπρέπεια, ώστε η λειτουργική συμμετοχή να καταστεί αφορμή ουσιαστικής πνευματικής ωφέλειας και βαθύτερης βιώσεως του εκκλησιαστικού γεγονότος.
Η Χορωδία της Σχολής Βυζαντινής Μουσικής της Ιεράς Αρχιεπισκοπής υπό την διεύθυνση του Χοράρχη της και Διδασκάλου της Σχολής κ. Χαραλάμπους Ρανούτσου απέδωσε στη συνέχεια με εξαιρετική μελωδικότητα και ενάργεια απέδωσε ύμνους της Δεσποτικής Εορτής των Χριστουγέννων, μεταγγίζοντας στους ακροατές πνεύμα κατανύξεως και ιεράς συγκινήσεως, ενώ η άρτια και εμπνευσμένη εκτέλεσή τους απέσπασε δικαίως τον θερμό και παρατεταμένο έπαινο του ακροατηρίου.
Ας σημειωθεί ότι την παρουσίαση της εκδήλωσης ανέλαβε με επιτυχία η κ. Κυριακή Λαμπράκη, Πτυχιούχος της Σχολής Βυζαντινής Μουσικής της Ιεράς Αρχιεπισκοπής.
Ο Σεβασμιώτατος Αρχιεπίσκοπος Κρήτης κ. Ευγένιος, λαμβάνοντας τον λόγο, λίγο πριν το πέρας της εκδήλωσης, εξέφρασε την ευγνωμοσύνη του προς τον Θεό, διότι, όπως χαρακτηριστικά ανέφερε, «η εκδήλωση αυτή της Σχολής Βυζαντινής Μουσικής και της Χορωδίας μας μάς έκανε να νιώσουμε Χριστούγεννα πριν τα Χριστούγεννα». Τόνισε ότι η χαρά και η θαλπωρή της εορτής δεν αφορούν τον Χριστό «που βρίσκεται στη φάτνη, διότι εκείνος δεν την έχει ανάγκη, αλλά όλους εμάς που βρισκόμαστε στη φάτνη της Εκκλησίας, μέσα στην οποία υπάρχουμε, ανακλινόμαστε και αναπτυσσόμαστε πνευματικά «ἐν παιδείᾳ καὶ νουθεσίᾳ Κυρίου».
Αναφερόμενος στη θεολογική εισήγηση του Ελλογιμωτάτου Καθηγητού κ. Εμμανουήλ Δουνδουλάκη, τον οποίο συνεχάρη και ευχαρίστησε, υπογράμμισε ότι διά της εισηγήσεώς του «μας έδωσε μια υπέροχη εισαγωγή στο απόθετο κάλλος, στο κεκρυμμένο μυστήριον της εορτής αυτής, όπως το κατέγραψαν οι Πατέρες μας και οι υμνωδοί της Εκκλησίας μας, με το εναρμόνειο μέλος της Θεολογίας και το εψαλαν για να μπει τελικά με το δικό του τρόπο μέσα στις καρδιές μας»
Παράλληλα, επεσήμανε τον κίνδυνο μιας επιφανειακής εορτής, σημειώνοντας με έμφαση ότι « ματαιοπονούμε κάθε χρόνο … αφήνοντας τον εαυτό μας μόνο στον συναισθηματισμό και στο διάκοσμο που περιβάλλει τις εορτές αυτές, όταν γιορτάζομε Χριστούγεννα χωρίς Χριστό. Όταν έχομε εορτή απόντος του εορτάζοντος».
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στον παιδαγωγικό και πνευματικό χαρακτήρα της εορτής, χαρακτηρίζοντάς την «εορτή των παιδιών», διότι, όπως είπε, «μας καλεί να ανακαλύψουμε ξανά το παιδί που έχουμε μέσα μας, το οποίο το κοσμικό φρόνημα, ως άλλος Ηρώδης, φονεύει καθημερινά». Υπενθύμισε δε τον ευαγγελικό λόγο: «ἐὰν μὴ στραφῆτε καὶ γένησθε ὡς τὰ παιδία, οὐ μὴ εἰσέλθητε εἰς τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν.» (Ματθ. 18,3), καλώντας όλους μας «να ξαναβρούμε το παιδί που υπάρχει μέσα μας. Μήπως τότε νιώσουμε τα Χριστούγεννα στην πνευματική τους διάσταση και μήπως τότε, αρχίσουμε να ζούμε με παιδική απλότητα, με παιδική αφελότητα, με όλα αυτά τα παιδικά μας που τα χάσαμε και που πρέπει να τα ξαναβρούμε σε ένα πνευματικό παλιμπαιδισμό…»
Στη συνέχεια, ο Σεβασμιώτατος εξήρε το έργο της Σχολής Βυζαντινής Μουσικής και της Χορωδίας, τονίζοντας ότι ο σκοπός τους δεν περιορίζεται μόνο στη στελέχωση των αναλογίων, αλλά επεκτείνεται στη βαθύτερη εκκλησιαστική αγωγή, «να μαθαίνουμε να είμαστε ένα οι πολλοί». Επεσήμανε ότι, ενώ είναι εύκολο να ψάλλει κανείς μόνος, είναι πολύ δυσκολότερο να ταπεινώνεται και να ενώνει τη φωνή του με τους άλλους, έτσι ώστε «να πραγματωθεί τελικά η συμφωνία των πολλών ως αντίδοτο στην παραφωνία των καιρών μας. Φωνές υπάρχουν πολλές και στην εκκλησία μας. Αλλά αυτό που τελικά το συνοδικό μας πολιτευμα επιβάλλει στις ψυχές μας είναι να οδηγούμαστε σε συμφωνία.Και για αυτό και η μουσική του κόσμου, πολύ όμορφα εχει ονομαστεί συμφωνική μουσική. Ας γίνουμε κι εμείς λοιπόν σύμφωνοι, όπως λέμε σε εκείνο το ωραίο τροπάριο της Πεντηκοστής «Σύμφωνον ἐθρόησεν ὀργάνων μέλος, σέβειν τὸ χρυσότευκτον ἄψυχον βρέτας» (Ύμνος από την εβδόμη ωδή του Όρθρου της Πεντηκοστής). Στο πνεύμα αυτό, υπενθύμισε ότι «Ἐκκλησία, ἑνώσεως ἐστὶν ὄνομα καὶ οὐ μερισμοῦ», και εξέφρασε τη χαρά του, που αυτή η συμφωνία βιώνεται στην τοπική Εκκλησία της Κρήτης.
Κλείνοντας, συνεχάρη τους σπουδαστές που τιμώνται με πτυχία και αποφοιτήρια, ευχαρίστησε θερμά τους διδάσκοντες, τις οικογένειές τους και όλους όσοι κοπιάζουν για το έργο της Σχολής, ενώ ευχαρίστησε και για τις ευχές της ονομαστικής του εορτής. Με ταπεινότητα ζήτησε να εύχονται ώστε ο Θεός να τον στηρίζει «ἐν τῇ ἀγάπῃ καὶ τῇ ὀρθοδοξίᾳ», για να διακονείται η Εκκλησία σύμφωνα με το θέλημά Του. Ολοκληρώνοντας, ευχήθηκε σε όλους «να γιορτάσουμε τα Χριστούγεννα μαζί με τον Χριστό μας» και απηύθυνε εγκάρδιες πατρικές ευχές: «Καλά Χριστούγεννα σε όλους».
Λίγο πριν το πέρας της εκδήλωσης, οι Σεβασμιώτατοι Μητροπολίτες Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου κ. Πρόδρομος, Μαζούνγκας (Βορείου Μαδαγασκάρης) κ. Νήφων και ο Θεοφιλέστατος Επίσκοπος Κνωσού κ. Μεθόδιος, κατόπιν παρακλήσεως του Σεβασμιωτάτου Αρχιεπισκόπου Κρήτης κ. Ευγενίου, επέδωσαν στους αποφοιτήσαντες σπουδαστές τα πτυχία και τα διπλώματά τους, επισφραγίζοντας με τον τρόπο αυτό τους κόπους και την προσπάθειά τους.
Ακολούθως, μετά το πολυχρόνιο που απέδωσε η Χορωδία της Σχολής, ο Σεβασμιώτατος κ. Ευγένιος δέχθηκε τις εόρτιες ευχές του παρευρισκομένου κλήρου και λαού, με αφορμή την ονομαστική του εορτή, μέσα σε κλίμα χαράς, σεβασμού και εκκλησιαστικής ευφροσύνης.
